Tất tần tật về AngelList (P.2) - Mô hình kinh doanh mới của AngelList sau pivot

AngelList vốn nổi tiếng là nền tảng lớn nhất thế giới kết nối startup với angel investor và người có nhu cầu tìm kiếm việc làm trong startup. Tuy nhiên từ cuối năm 2020, AngelList bất ngờ thay đổi mô hình kinh doanh từ nền tảng kết nối trở thành công cụ đầu tư giúp các nhà đầu tư gọi vốn và quản lý quỹ. Bước thay đổi này đặt dấu hỏi lớn cho tiềm năng thành công của mô hình nền tảng kết nối startup và angel investor.

 

 

Phần 1 của series phân tích về mô hình kinh doanh của AngelList trước pivot. Phần 2 nói về AngelList kể từ khi pivot vào 2020 (các bạn nên đọc Phần 1 trước để hiểu được đầy đủ về mô hình kinh doanh của AngelList).

* Bài viết có sử dụng nhiều thuật ngữ tiếng Anh do không có thuật ngữ tương đương trong tiếng Việt.

 

 

 -----

 

Đăng ký nhận Newsletter hàng tuần của ThinkZone để không bỏ lỡ những bài blog và tin tức đầu tư mới nhất: https://bit.ly/TZNewsletter_web

 

-----

 

 

THÁNG 2/2020, ANGELLIST BẤT NGỜ THAY ĐỔI MÔ HÌNH KINH DOANH

Như đã giới thiệu ở phần 1, trước khi pivot, AngelList hoạt động dưới dạng nền tảng kết nối, với 3 sản phẩm chính sau đây:

➤ AngelList Talent: Nền tảng kết nối các startup và người tìm kiếm việc làm trong các startup.

Product Hunt: Nền tảng giúp các startup founder kiểm chứng và cải thiện sản phẩm.

AngelList Syndicates & Funds: Nền tảng kết nối startup có nhu cầu gọi vốn và angel investors.

 

Tuy nhiên từ tháng 2/2020, sản phẩm chính của AngelList là nền tảng kết nối startup với investor bất ngờ dừng hoạt động, thay vào đó, AngelList chuyển sang mô hình SaaS (Software as a Service), với tên gọi AngelList Ventures,  trở thành công cụ giúp các Fund Manager gây quỹ và quản lý các khoản đầu tư của mình. Hai sản phẩm còn lại là AngelList Talent và Product Hunt vẫn giữ nguyên mô hình.

 

 

Không còn là “LinkedIn cho giới đầu tư”, startup và investor giờ đây không còn có thể tạo profile, cũng không còn danh sách các startup đang gọi vốn để các quỹ tìm deal nữa. AngelList hiện tại là 1 công ty SaaS, hỗ trợ hạ tầng và nền tảng công nghệ cho các startup và investors (theo mục About Us trên trang chủ, “AngelList provides the infrastructure for startups and investors”).

Trước khi pivot, bên cạnh mô hình nền tảng kết nối, AngelList cũng cung cấp công cụ hỗ trợ thành lập và quản lý quỹ. Giờ đây họ đưa công cụ đó thành mô hình kinh doanh chính của mình, và công cụ đó sẽ hỗ trợ cả quỹ và startup.

 

Công cụ hỗ trợ các quỹ

AngelList giờ đây cung cấp hạ tầng và nền tảng quản lý cho 3 loại hình quỹ.

 

Venture Fund: Mô hình VC truyền thống (đã được giới thiệu trong Phần 1).

Syndicate: Mô hình quỹ cho phép các angel investor huy động quỹ quy mô lớn để đầu tư vào các startup ở late stage (đã được giới thiệu trong Phần 1).

Rolling Fund: Mô hình quỹ mới, giải quyết vấn đề gây quỹ cho các Fund Manager.

 

Công cụ hỗ trợ startup

Với startup, AngelList cung cấp 2 công cụ hỗ trợ.

 

Recurring Transfers: Công cụ giúp tăng tính thanh khoản của cổ phần của các thành viên trong startup, giúp startup dễ thu hút nhân tài hơn.

Roll Up Vehicles: Công cụ giúp startup thuận tiện hóa quá trình gọi vốn từ investors, quản lý cap table (bảng tổng hợp các cổ đông và cổ phần trong 1 công ty), và giảm chi phí liên quan trong quá trình gọi vốn.

Vậy, Rolling Fund, Recurring Transfers, và Roll Up Vehicles là gì? Hãy cùng ThinkZone tìm hiểu dưới đây.

 

ROLLING FUND

Sau Syndicate, một mô hình đầu tư mới giúp các investors nhỏ lẻ có thể cùng đầu tư vào các deal lớn, AngelList tiếp tục sáng tạo nên một mô hình quỹ đầu tư hoàn toàn mới, với tên gọi Rolling Fund.

Rolling Fund ra đời nhằm giải quyết vấn đề mà các Fund manager và LPs gặp phải với mô hình VC truyền thống. Ví dụ cụ thể, anh A là Fund manager, hay General Partner (GP) của quỹ ABC, và đang gây quỹ 30 triệu USD để đầu tư trong 5 năm. Vì quy mô quỹ lớn, anh A phải mất khá nhiều thời gian đi liên hệ và thuyết phục các LP rót tiền vào quỹ của mình, quá trình này mất ít nhất là nửa năm cho tời cả năm (tùy vào uy tín của anh A). Sau khi gọi đủ 30 triệu USD, anh A bắt đầu tìm các startup tiềm năng để giải ngân quỹ trong 5 năm, sau đó thu lại lợi nhuận cho các LPs.

 

Mô hình VC truyền thống này tồn tại một số nhược điểm:

➤ Với anh A và quỹ ABC, quá trình đầu tư bị gián đoạn sau 5 năm, bởi sau khi đã đầu tư hết 30 triệu USD, anh A lại mất thời gian tiếp tục liên hệ các LPs để gây quỹ mới. Quá trình này vừa mất nhiều công sức của anh A, vừa tốn cả năm trời, mà trong khoảng thời gian đó có thể có nhiều cơ hội đầu tư bị bỏ lỡ.

➤ Với các LPs, việc bỏ một cục tiền lớn vào quỹ của anh A ngay từ đầu cũng đem lại rủi ro mất tiền nếu anh A không đầu tư tốn như kỳ vọng.

➤ Ngoài ra, các LPs với quy mô vốn nhỏ cũng khó góp tiền vào các quỹ quy mô lớn.

 

Nhằm giải quyết những vấn đề trên AngelList ra mắt mô hình Rolling Fund, trong đó thay vì các LPs góp một cục tiền vào quỹ ngay từ đầu, họ có thể góp tiền theo dạng góp vốn hàng quý, với một mức vốn góp tối thiểu nào đó, và có thể dừng góp tiền bất kỳ lúc nào.

 

 

Theo mô hình Rolling Fund, anh A sẽ lập một Rolling Fund trên AngelList (AngelList hỗ trợ các khâu lập quỹ như thủ tục pháp lý, mở tài khoản ngân hàng,...), và kêu gọi các LPs góp vốn hàng quý vào Rolling Fund của mình với một mức tiền cụ thể, cùng Management Fee và phí Carry đã xác định.

Tới nay đã có rất nhiều Rolling Fund được thành lập với Fund Manager là những người có uy tín trong giới đầu tư khởi nghiệp lập nên. Mức góp hàng quý giao động từ $2,500 tới $50,000, Management Fee từ 0-2%, và phí Carry thường là 20%.

 

Một số Rolling Funds trên AngelList.

 

Ưu điểm của Rolling Fund bao gồm:

Với Fund Manager: Quá trình gây quỹ diễn ra liên tục, và do các LPs góp quỹ (subscribe) hàng quý nên Fund Manager không còn tốn quá nhiều công sức khi gây quỹ, cũng không bị gián đoạn như mô hình VC truyền thống nên tránh được việc bỏ lỡ cơ hội đầu tư.

Với LPs: Vốn góp nhỏ hơn (chỉ vài chục ngàn USD mỗi quý) nên các investor nhỏ cũng có thể góp vốn. Bên cạnh đó, các LPs có thể dừng góp quỹ bất kỳ lúc nào nên rủi ro mất tiền cho các LPs cũng giảm đi nhiều.

 

RECURRING TRANSFERS

Recurring Transfers là công cụ giúp tăng tính thanh khoản của cổ phần của các thành viên trong startup, giúp startup dễ thu hút nhân tài hơn.

Cụ thể, trong môi trường cạnh tranh thu hút nhân tài, các công ty thường dành nhiều ưu đãi cho nhân viên để thu hút và giữ chân họ, một trong những hình thức phổ biến là cho những nhân viên chủ chốt nắm một lượng cổ phần của công ty.

Tuy nhiên, các công ty tư nhân có ít lợi thế cạnh tranh hơn so với các công ty đã lên sàn bởi cổ phiếu của các công ty tư nhân có tính thanh khoản thấp hơn, nên dù nhân viên có nắm cổ phần cũng không dễ dàng chuyển lượng cổ phần đó thành tiền mặt.

 

 

Với Recurring Transfers, AngelList cung cấp công cụ tự động giúp nhân viên trong các công ty tư nhân có thể bán lại cổ phần của mình cho các nhà đầu tư vào mỗi quý (nếu muốn) để đổi lấy tiền mặt. AngelList sẽ thay công ty hoàn tất các thủ tục, trả thuế, và tự động cập nhật lại Cap table, giúp công ty giảm thiểu nhiều công sức và thủ tục giấy tờ.

 

ROLL UP VEHICLES

Roll Up Vehicles là công cụ giúp startup thuận tiện hóa quá trình gọi vốn từ investors, quản lý cap table, và giảm chi phí liên quan trong quá trình gọi vốn.

Cụ thể, trong những giai đoạn đầu tiên của quá trình phát triển startup, một startup có thể gọi vốn từ nhiều angel investor và nhận hỗ trợ từ họ để phát triển doanh nghiệp nhanh hơn, bởi angel vừa đóng vai trò là nhà đầu tư, vừa là các mentor, khách hàng, và đối tác quan trọng giúp startup vượt qua những ngày đầu khó khăn.

Tuy nhiên, các startup thường không gọi vốn từ nhiều angel investor để tránh những thủ tục đầu tư tốn nhiều công sức và tiền bạc, cũng như cap table trở nên phức tạp. Việc này khiến startup bỏ lỡ nhiều nguồn hỗ trợ quý giá của các angel.

 

 

Với Roll Up Vehicles, AngelList tạo một công cụ đầu tư gọi là Special Purpose Vehicle (SPV) cho phép lên tới 250 investor cùng đầu tư vào một startup. Ngoài ra, với Roll Up Vehicles, mỗi startup khi gọi vốn sẽ có một đường link mà qua đó investor có thể xác nhận và chuyển vốn online qua nền tảng của AngelList, giảm bớt khâu ký kết và làm thủ tục offline.

Trong mỗi deal đầu tư, AngelList sẽ phụ trách phần thành lập SPV, quy tập vốn đầu tư từ các angel, hoàn tất các thủ tục pháp lý, thuế, và tự động cập nhật cap table của startup.

 

ANGELLIST KIẾM TIỀN THẾ NÀO VỚI MÔ HÌNH SAAS?

Với các công cụ kể trên, AngelList kiếm tiền chủ yếu từ các Fund Manager với cấu trúc chi phí cho việc thành lập và quản lý quỹ như sau.

 

 

VC truyền thống: Chi phí hệ thống (1% quy mô quỹ, tối đa $25,000/ năm), và 5% phí carry từ các LPs trên AngelList.

Rolling Fund: Chi phí hệ thống (0.15% quy mô quỹ hàng năm), và 5% phí carry từ các LPs trên AngelList.

Syndicate: $8,000 phí thành lập Syndicate (chi phí 1 lần), và 5% phí carry từ các investors trên AngelList.

 

Với Recurring Transfer và Roll Up Vehicles, chi phí mà AngelList thu lại là không đáng kể, nên có thể nói mô hình kinh doanh chính của AngelList là công cụ thành lập và quản lý quỹ cho các Fund Manager.

 

Các Fund Manager gây vốn càng lớn, và đầu tư càng thành công,

AngelList càng thu được nhiều tiền!

 

TỔNG KẾT

Qua 2 bài viết, ThinkZone đã giới thiệu tới các bạn “tất tần tật” về mô hình kinh doanh của AngelList - Quỹ đầu tư lớn nhất thế giới mà không sở hữu đồng vốn nào.

Bên cạnh việc từng là nền tảng kết nối startup và investor lớn nhất thế giới, điểm thú vị ở AngelList đó là công ty này đã sáng tạo nên 2 mô hình đầu tư mang tính cách mạng đối với lĩnh vực đầu tư mạo hiểm, là Syndicate và Rolling Fund. Cả 2 mô hình này đều đang phát triển ngày càng mạnh mẽ.

Dù không còn làm nền tảng mà chuyển qua mô hình SaaS, mô hình kinh doanh chính của AngelList vẫn không hề thay đổi: thu tiền từ công cụ hỗ trợ thành lập và quản lý quỹ, chỉ khác ở điểm rằng trước đây với nền tảng, AngelList giúp startup và investor kết nối với nhau, còn bây giờ thì AngelList tập trung vào duy nhất phần hỗ trợ các Fund Manager. Lý do cụ thể cho sự thay đổi này vẫn còn là ẩn số khó lý giải.

Subsribe to get updated on our lastest blog articles every week: https://bit.ly/TZNewsletter_web

----

ThinkZone Ventures is an early-stage venture capital firm focusing on startups in Seed to Pre-series A stage from diverse verticals (fintech, edtech, logistics transportation,...). ThinkZone Accelerator is an acceleration program for startups in the stage of product-market fit validation and scale-up with the largest size of investment & support value in Vietnam. 

➤ Fill this form to apply for ThinkZone Ventures and/or ThinkZone Accelerator.

***

ThinkZone - Zone for Great Minds.